वारंवार चॉकलेट, चिप्स किंवा गोड पदार्थ खावेसे वाटतात? शरीर देत असू शकते ‘या’ पोषक घटकांची कमतरता

मुंबई : दिवसभरात अचानक चॉकलेट, गोड पदार्थ, चिप्स किंवा पेस्ट्री खावीशी वाटते का? अनेकदा ही इच्छा केवळ चवीपुरती मर्यादित नसते. काही वेळा शरीराला विशिष्ट पोषक घटकांची गरज असल्याचे क्रेव्हिंगच्या माध्यमातून संकेत मिळू शकतात. मात्र, प्रत्येक व्यक्तीमध्ये क्रेव्हिंगचे कारण एकच असेल असे नाही. त्यामुळे वारंवार होणाऱ्या क्रेव्हिंगकडे लक्ष देणे आणि त्यामागील संभाव्य कारण समजून घेणे महत्त्वाचे आहे.

वारंवार चॉकलेट खावेसे वाटत असल्यास शरीराला मॅग्नेशियमची गरज असण्याची शक्यता व्यक्त केली जाते. मॅग्नेशियम स्नायूंचे कार्य, मज्जासंस्था आणि ऊर्जानिर्मितीसाठी महत्त्वाचे खनिज आहे.

काजू, भोपळ्याच्या बिया, पालक आणि विविध कडधान्ये हे मॅग्नेशियमचे चांगले स्रोत आहेत. चॉकलेटमध्येही काही प्रमाणात मॅग्नेशियम असते; मात्र त्यासोबत साखर आणि चरबीचे प्रमाण अधिक असू शकते. त्यामुळे मॅग्नेशियमसाठी नैसर्गिक अन्नपदार्थांना प्राधान्य देणे अधिक योग्य ठरते.

चिप्स, नमकीन किंवा इतर खारट पदार्थांची तीव्र इच्छा होत असल्यास शरीराला द्रव आणि इलेक्ट्रोलाइट्सची गरज असण्याची शक्यता असते. विशेषतः उष्ण वातावरणात जास्त घाम येणे किंवा शारीरिक श्रम झाल्यानंतर ही गरज वाढू शकते. अशावेळी ताक, नारळपाणी, लिंबूपाणी आणि भाजलेले मखाणे यांसारखे तुलनेने पौष्टिक पर्याय निवडता येतात.

हेही वाचा –  लाडकी बहीण योजनेच्या हप्त्याबाबत मोठी अपडेट; १ कोटी ६५ लाख महिलांची ई-केवायसी पूर्ण

ब्रेड, पेस्ट्री किंवा इतर रिफाइंड कार्बोहायड्रेट्स खावेसे वाटत असल्यास शरीराला त्वरित ऊर्जेची गरज असल्याचा संकेत असू शकतो. मात्र, रिफाइंड कार्ब्सऐवजी कॉम्प्लेक्स कार्बोहायड्रेट्स निवडल्यास ऊर्जा अधिक हळूहळू मिळण्यास आणि पोट जास्त वेळ भरलेले राहण्यास मदत होऊ शकते. यासाठी हंगामी फळे, रताळे, तांदूळ आणि ओट्स यांचा आहारात समावेश करता येतो.

सतत मिठाई, केक किंवा इतर गोड पदार्थ खावेसे वाटत असल्यास आहारातील प्रथिनांचे प्रमाण आणि एकूण आहाराचे संतुलन तपासणे उपयुक्त ठरू शकते. प्रथिने पोट अधिक काळ भरलेले ठेवण्यास मदत करतात. दही, भाजलेले हरभरे, अंडी आणि गरजेनुसार प्रोटीन शेक हे प्रथिनांचे काही स्रोत आहेत.

क्रेव्हिंगमागे केवळ पोषक घटकांची गरजच कारणीभूत असेल असे नाही. अपुरी झोप, ताणतणाव, हार्मोन्समधील बदल, सवयी आणि भावनिक कारणांमुळेही विशिष्ट पदार्थ खाण्याची इच्छा निर्माण होऊ शकते.

त्यामुळे वारंवार क्रेव्हिंग होत असल्यास संतुलित आहार, पुरेसे पाणी, नियमित शारीरिक हालचाल आणि पुरेशी झोप याकडे लक्ष देणे महत्त्वाचे आहे. विशिष्ट पोषक घटकांची कमतरता असल्याचा संशय असल्यास स्वतःहून सप्लिमेंट्स घेण्याऐवजी डॉक्टर किंवा आहारतज्ज्ञांचा सल्ला घेणे योग्य ठरेल.

महाईन्यूज-X वर फॉलो करा : महाईन्यूजला instagram वर फॉलो करा