Nighttime Light Exposure : झोपताना मंद प्रकाशही हृदयासाठी ठरू शकतो धोकादायक; नव्या अभ्यासातून महत्त्वाचा इशारा

Nighttime Light Exposure : रात्री झोपताना बेडरूममध्ये असणारा अतिरिक्त प्रकाश आरोग्यासाठी हानिकारक ठरू शकतो, असा इशारा एका नव्या संशोधनातून देण्यात आला आहे. मोबाईल स्क्रीनचा मंद प्रकाश, दाराच्या फटीतून येणारा उजेड किंवा बाहेरील कृत्रिम प्रकाश यांचा रात्रीच्या वेळी होणारा संपर्क हृदयाच्या रचनेतील आणि कार्यातील काही बदलांशी संबंधित असल्याचे अभ्यासात आढळले आहे.

‘युरोपियन हार्ट जर्नल’मध्ये प्रकाशित झालेल्या या अभ्यासात ११ हजार ७१ जणांचा समावेश करण्यात आला होता. सहभागींच्या रात्रीच्या प्रकाशाच्या संपर्काचा अभ्यास करण्यात आला. त्यानंतर सुमारे तीन वर्षांनी त्यांच्या हृदयाची रचना आणि कार्य तपासण्यासाठी कार्डिओव्हस्कुलर मॅग्नेटिक रेझोनन्स (CMR) स्कॅन करण्यात आले.

संशोधनानुसार, रात्री अधिक प्रकाशाच्या संपर्कात असलेल्या व्यक्तींमध्ये हृदयाच्या डाव्या बाजूच्या कप्प्यांच्या भिंती जाड झाल्याचे संकेत आढळले. परिणामी व्हेंट्रिकलमधील पोकळी कमी होणे आणि हृदयाच्या स्नायूंची लवचिकता कमी होण्यासारखे बदल दिसून आले. हे हृदयाच्या कार्यक्षमतेवर परिणाम करणाऱ्या प्रक्रियेशी संबंधित असू शकतात.

हेही वाचा –  ‘स्कूल ठीक करो’नंतर आता ‘आदिवासी स्कूल ठीक करो’; सीजेपीची नव्या मोहिमेची घोषणा

या संशोधनाचे नेतृत्व अमेरिकेतील न्यू ऑर्लिन्स येथील तुलाने युनिव्हर्सिटीचे लू ची यांनी केले. त्यांच्या मते, रात्रीच्या वेळी जास्त प्रकाशाच्या संपर्काचा संबंध ‘कार्डियाक रिमॉडेलिंग’शी आढळतो. या प्रक्रियेत हृदयाच्या रचनेत आणि कार्यात बदल होऊ शकतात. मात्र, अभ्यासातून प्रकाशामुळे थेट हृदयविकार किंवा हार्ट फेल्युअर होतो, असा निष्कर्ष काढता येत नाही; प्रकाशाच्या संपर्क आणि हृदयातील बदल यांच्यातील संबंधाचा अभ्यास यात करण्यात आला आहे.

संशोधकांच्या मते, झोपताना बेडरूम शक्य तितकी अंधारमय ठेवणे हा हृदयाच्या आरोग्यासाठी विचारात घेण्यासारखा साधा उपाय ठरू शकतो. रात्रीची शिफ्ट, सूर्यास्तानंतर स्क्रीनचा वापर आणि झोपण्याच्या खोलीतील प्रकाशाचे प्रमाण याकडेही लक्ष देणे आवश्यक आहे.

यासाठी ब्लॅकआउट पडदे वापरणे, रात्री उबदार रंगाचा मंद प्रकाश निवडणे आणि इलेक्ट्रॉनिक उपकरणांवरील स्टँडबाय एलईडी दिवे झाकणे यांसारख्या उपायांचा विचार करण्याचा सल्ला संशोधकांनी दिला आहे.

मात्र, रात्रीच्या प्रकाशाचा हृदयाच्या आरोग्यावर नेमका कसा परिणाम होतो आणि त्यामागील जैविक यंत्रणा काय आहे, हे निश्चित करण्यासाठी पुढील संशोधनाची आवश्यकता आहे.

महाईन्यूज-X वर फॉलो करा : महाईन्यूजला instagram वर फॉलो करा