भारताचे अजिंक्य ‘संरक्षण कवच’! DRDO कडून क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणालीची यशस्वी चाचणी

नवी दिल्ली | चीन आणि पाकिस्तानसारख्या शेजारील देशांच्या वाढत्या आव्हानांच्या पार्श्वभूमीवर, भारताने आपल्या संरक्षण व्यवस्थेला आणखी मजबूत करण्याच्या दिशेने शुक्रवारी एक ऐतिहासिक आणि मोठे पाऊल टाकले आहे. भारताच्या ‘संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्थेने’ (DRDO) बहुस्तरीय बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली आणि नवीन मध्यम पल्ल्याच्या नौदल जहाजविरोधी क्षेपणास्त्रांसह अनेक महत्त्वाच्या स्वदेशी तंत्रज्ञानाचे यशस्वी प्रदर्शन केले आहे. डीआरडीओने सलग तीन यशस्वी उड्डाण चाचण्या घेतल्या असून, यामुळे शत्रूच्या कोणत्याही आव्हानाला चोख प्रत्युत्तर देण्याची भारताची अफाट क्षमता जगासमोर सिद्ध झाली आहे, अशी माहिती संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी दिली.
आपल्या अधिकृत ‘एक्स’ (पूर्वीचे ट्विटर) अकाउंटवरून माहिती शेअर करताना संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह म्हणाले की, या चाचण्यांमधून भारताच्या बहुस्तरीय बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणालीची प्रभावीता सिद्ध झाली आहे. शत्रूची क्षेपणास्त्रे हवेतच रोखणाऱ्या या प्रणालीने आपली लक्ष्ये अचूकपणे शोधून नष्ट केली.
आजच्या आधुनिक युगात अण्वस्त्रे वाहून नेणाऱ्या लांब पल्ल्याच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांचा धोका वाढला आहे. या पार्श्वभूमीवर भारताचे हे स्वदेशी संरक्षण कवच देशातील लष्करी तळ, सामरिक प्रतिष्ठाने आणि सर्वसामान्य नागरी लोकवस्तींचे रक्षण करण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहे. या यशस्वी चाचणीमुळे भारताला आता ‘आयसीबीएम’ (ICBM – आंतरखंडीय बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र) सारख्या घातक क्षेपणास्त्रांचा सामना करण्याची क्षमता असलेल्या जगातील मोजक्या आणि निवडक देशांच्या पंक्तीत स्थान मिळाले आहे.
भारतीय नौदलाची ताकद वाढली
बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली सोडून डीआरडीओने भारतीय नौदलासाठी विकसित केलेल्या मध्यम पल्ल्याच्या जहाजविरोधी क्षेपणास्त्राचीही (Anti-Ship Missile) पहिली यशस्वी उड्डाण चाचणी घेतली आहे. या नवीन क्षेपणास्त्रामुळे भारतीय नौदलाला आता समुद्रात दूर अंतरावरूनच शत्रूच्या युद्धनौकांवर अचूक आणि अत्यंत घातक प्रहार करता येणार आहे. या क्षमतेमुळे सागरी क्षेत्रात भारताची लष्करी उपस्थिती आणि वचक कमालीचा वाढणार आहे. डीआरडीओचे हे यश केंद्र सरकारच्या ‘आत्मनिर्भर भारत’ उपक्रमाला मोठी गती देणारे आहे.
हेही वाचा
महानगरपालिकेने खेळाडूंना दुखापत विमा संरक्षण द्यावे..!
पंतप्रधान मोदींचे ‘मिशन सुदर्शन चक्र’ काय आहे?
हैदराबाद येथील डीआरडीओच्या प्रयोगशाळेत अत्याधुनिक शस्त्रास्त्र प्रणाली संकुलाच्या उद्घाटनप्रसंगी बोलताना राजनाथ सिंह यांनी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी २०२५ च्या स्वातंत्र्यदिन भाषणात जाहीर केलेल्या ‘मिशन सुदर्शन चक्र’ या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पाची सविस्तर माहिती दिली.
त्रिस्तरीय संरक्षण यंत्रणा
हा प्रकल्प आधुनिक भारतासाठी एक भक्कम त्रिस्तरीय क्षेपणास्त्र संरक्षण कवच म्हणून काम करेल.
लक्ष्य आणि उद्दिष्ट
ही यंत्रणा देशातील महत्त्वपूर्ण पायाभूत सुविधा, नागरी मालमत्ता आणि संवेदनशील लष्करी आस्थापनांचे शत्रूच्या हल्ल्यांपासून रक्षण करेल.
चोख प्रत्युत्तर
शत्रूने हल्ला केल्यास त्याला त्याच वेळी अत्यंत प्रभावी आणि निर्णायक उत्तर देण्याची अफाट क्षमता या प्रणालीत समाविष्ट आहे. नागरिकांची सुरक्षा हाच या मिशनचा मुख्य गाभा आहे.
संशोधनाकडून थेट उत्पादनाकडे वाटचाल
बदलत्या जागतिक सुरक्षा परिस्थितीचा विचार करता, संरक्षण मंत्र्यांनी डीआरडीओला आता संशोधन आणि विकास टप्प्यातून थेट मोठ्या प्रमाणावर उत्पादन घेण्याच्या (Production Phase) टप्प्याकडे वेगाने वाटचाल करण्याचे आवाहन केले आहे. या अत्याधुनिक स्वदेशी प्रगत संरक्षण प्रणालींच्या यशस्वी चाचण्यांमुळे भारत आता त्यांच्या प्रत्यक्ष तैनातीपाशी येऊन पोहोचला आहे. आगामी काळात या प्रणालींच्या उत्पादनात वाढ करून, त्यांना तातडीने भारतीय सशस्त्र दलांच्या कार्यप्रणालीत समाविष्ट करण्यावर सरकारचा मुख्य भर असणार आहे.





