स्मार्टवॉच हृदयविकाराचा धोका ओळखू शकते? अलर्टकडे दुर्लक्ष नको, पण निदानही समजू नका!

मुंबई : आजच्या डिजिटल युगात स्मार्टवॉच केवळ वेळ पाहण्याचे साधन राहिलेले नाही. हृदयाचे ठोके मोजणे, त्यांच्या लयीतील अनियमितता शोधणे आणि काही प्रगत मॉडेलमध्ये ईसीजी नोंदवणे अशा सुविधा स्मार्टवॉचमध्ये उपलब्ध आहेत. या तंत्रज्ञानामुळे हृदयाच्या आरोग्याविषयी संभाव्य धोक्याचे संकेत लवकर मिळू शकतात. मात्र, स्मार्टवॉचने दिलेला इशारा म्हणजे आजाराचे निश्चित निदान नव्हे, हे लक्षात घेणे महत्त्वाचे आहे.

कसे काम करते स्मार्टवॉच?

स्मार्टवॉचमध्ये वापरले जाणारे ‘फोटोप्लेथिसमोग्राफी’ (PPG) तंत्रज्ञान त्वचेतील रक्तप्रवाहातील बदल प्रकाशाधारित सेन्सर्सच्या मदतीने मोजते. त्यातून हृदयाच्या ठोक्यांचा वेग आणि त्यातील काही अनियमितता ओळखता येतात. काही प्रगत मॉडेलमध्ये ‘इलेक्ट्रोकार्डियोग्राम’ (ECG) नोंदवण्याची सुविधाही असते. या नोंदींमधून ‘अ‍ॅट्रियल फायब्रिलेशन’सारख्या हृदयाच्या लयीशी संबंधित समस्येचा संशय येऊ शकतो.

अ‍ॅट्रियल फायब्रिलेशनमध्ये हृदयाच्या वरच्या कप्प्यांचे ठोके अनियमित होतात. काही रुग्णांना छातीत धडधडणे, चक्कर येणे किंवा श्वास घेण्यास त्रास होणे अशी लक्षणे जाणवतात. काही व्यक्तींमध्ये मात्र कोणतीही स्पष्ट लक्षणे दिसत नाहीत. त्यामुळे स्मार्टवॉचवरील अनियमित ठोक्यांचा इशारा दुर्लक्षित न करता डॉक्टरांचा सल्ला घेणे आवश्यक आहे.

हेही वाचा –  ‘सुप्रीम कोर्टाची दहादा माफी मागतो’; संजय राऊत यांची नरमाईची भूमिका, म्हणाले ‘देशाला न्याय हवा’

स्मार्टवॉचच्या मर्यादा समजून घ्या

स्मार्टवॉच हृदयाच्या गतीतील बदल किंवा लयीतील काही दोष दाखवू शकते; परंतु सर्व प्रकारच्या हृदयविकारांचे निदान करू शकत नाही. हार्ट अटॅक, हृदयाच्या रक्तवाहिन्यांमधील अडथळे किंवा हार्ट फेल्युअर यांसारख्या गंभीर स्थितींचे निदान केवळ स्मार्टवॉचच्या मदतीने करता येत नाही. त्यासाठी डॉक्टरांची तपासणी आणि आवश्यकतेनुसार क्लिनिकल ईसीजीसह इतर चाचण्या कराव्या लागतात.

तसेच हाताची हालचाल, सेन्सरचा त्वचेशी योग्य संपर्क न होणे किंवा तांत्रिक त्रुटींमुळे चुकीचे अलर्ट मिळू शकतात. त्यामुळे प्रत्येक सूचनेवर घाबरून जाणे किंवा तिच्याकडे पूर्णपणे दुर्लक्ष करणे, या दोन्ही गोष्टी टाळाव्यात.

स्मार्टवॉचचा वापर हृदयाच्या आरोग्यावर लक्ष ठेवण्यासाठी उपयुक्त ठरू शकतो; मात्र त्याला वैद्यकीय तपासणीचा पर्याय समजू नये. वारंवार अनियमित ठोक्यांचे अलर्ट मिळत असल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. छातीत वेदना, तीव्र श्वासोच्छ्वासाचा त्रास किंवा बेशुद्ध पडण्यासारखी लक्षणे आढळल्यास स्मार्टवॉचच्या नोंदीची वाट न पाहता तातडीची वैद्यकीय मदत घ्यावी.

महाईन्यूज-X वर फॉलो करा : महाईन्यूजला instagram वर फॉलो करा