दिवाळीत फटाक्यांमुळे भाजल्यास काय करावे? टूथपेस्ट लावू नका; तज्ज्ञांनी सांगितले योग्य प्रथमोपचार

आरोग्य विशेष : दिवाळीचा सण म्हटला की नवीन कपडे, मिठाई आणि फटाक्यांची आतषबाजी आलीच. लहानांपासून मोठ्यांपर्यंत अनेकांना फटाके वाजवण्याचा आनंद असतो. मात्र, फटाके पेटवताना निष्काळजीपणा झाल्यास भाजण्याच्या घटना घडू शकतात. अशा वेळी अनेकजण जखमेवर टूथपेस्ट, तेल किंवा तूप लावण्यासारखे घरगुती उपाय करतात. मात्र, हे उपाय टाळणे आवश्यक आहे. फटाके किंवा दिव्यांमुळे त्वचा भाजल्यास योग्य प्रथमोपचार करणे महत्त्वाचे ठरते.

फटाके, दिवे किंवा गरम तेलामुळे त्वचा भाजल्यास सर्वप्रथम संबंधित व्यक्तीला आगीच्या ज्वाळांपासून आणि उष्णतेपासून सुरक्षित अंतरावर हलवावे. त्यानंतर भाजलेला भाग सुमारे २० मिनिटे थंड वाहत्या पाण्याखाली धरावा. यामुळे त्वचेतील उष्णता कमी होण्यास आणि वेदना कमी होण्यास मदत होते.

भाजलेल्या भागावरील अंगठी, घड्याळ किंवा इतर दागिने सूज येण्यापूर्वी काढून टाकावेत. मात्र, त्वचेला चिकटलेले कपडे किंवा वस्तू ओढून काढू नयेत. प्रथमोपचारानंतर भाजलेला भाग स्वच्छ, सैल आणि न चिकटणाऱ्या निर्जंतुक पट्टीने झाकावा.

हेही वाचा –  पिंपरी-चिंचवडमध्ये मध्यरात्री आगीचा भडका; स्क्रॅप दुकानासह बिर्याणी शॉपला भीषण आग!

भाजलेल्या जखमेवर टूथपेस्ट लावणे योग्य आहे का?

भाजलेल्या त्वचेवर टूथपेस्ट, बर्फ, तूप, तेल किंवा इतर घरगुती पदार्थ लावू नयेत. अशा पदार्थांमुळे जखमेची स्थिती अधिक गुंतागुंतीची होऊ शकते. भाजलेल्या भागावर फोड आले असतील, तर ते फोडू नयेत. जखमेची योग्य तपासणी आणि उपचार डॉक्टरांकडून करून घेणे आवश्यक आहे.

भाजलेली जखम खोल किंवा मोठ्या क्षेत्रावर असेल, चेहरा, हात, पाय किंवा महत्त्वाच्या सांध्यांवर भाजले असेल, तर तातडीने रुग्णालयात जावे. श्वास घेण्यास त्रास होत असल्यास त्वरित आपत्कालीन वैद्यकीय मदत घ्यावी. लहान मुलांना भाजल्यास जखम किरकोळ वाटत असली तरी वैद्यकीय सल्ला घेणे महत्त्वाचे आहे.

फटाके पेटवताना कोणती काळजी घ्यावी?

• फटाके पेटवताना सहज आग पकडणारे रेशमी किंवा सैल कपडे टाळावेत. शक्यतो सुती आणि अंगाला व्यवस्थित बसणारे कपडे वापरावेत.
• फटाके पेटवण्याच्या ठिकाणी पाण्याची बादली किंवा पाण्याची सोय जवळ ठेवावी.
• मुलांनी फटाके वाजवताना प्रौढ व्यक्तीची देखरेख आवश्यक आहे.
• फटाके पेटवताना सुरक्षित अंतर ठेवावे. पेटलेला किंवा न फुटलेला फटाका हाताळू नये.
• फटाके पेटवताना केस बांधून ठेवावेत. तसेच, ओढणी, पदर किंवा सैल कपडे आगीच्या संपर्कात येणार नाहीत याची काळजी घ्यावी.
• फटाके नेहमी मोकळ्या जागेत आणि सुरक्षित पद्धतीने पेटवावेत.

दिवाळीचा आनंद साजरा करताना सुरक्षिततेकडे दुर्लक्ष करू नका. योग्य खबरदारी आणि प्रथमोपचाराची माहिती असल्यास अपघाताचा धोका कमी करण्यास मदत होऊ शकते.

महाईन्यूज-X वर फॉलो करा : महाईन्यूजला instagram वर फॉलो करा