मोहन भागवतांचा न्यूयॉर्कमध्ये ‘विविधतेतील एकते’चा संदेश; मानवतेला सर्वाधिक महत्त्व

न्यूयॉर्क : राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे सरसंघचालक मोहन भागवत यांनी अमेरिकेतील न्यूयॉर्क येथे आयोजित ‘युनिव्हर्सल वननेस सेलिब्रेशन’ कार्यक्रमात भारताच्या ‘विविधतेतील एकता’ या संकल्पनेचा पुनरुच्चार केला. धर्म, संस्कृती आणि परंपरा वेगवेगळ्या असल्या तरी मानवता एकच असून प्रत्येक व्यक्तीचा आदर करणे हा मानवी समाजाचा मूलभूत आधार असल्याचे त्यांनी सांगितले.

जगभरातील धार्मिक नेत्यांच्या उपस्थितीत झालेल्या या कार्यक्रमात भागवत यांनी एकता, विविधता आणि परस्पर सन्मान यावर भर दिला. ‘सर्व धर्म वेगवेगळे असले तरी मानवता एक आहे,’ अशी भूमिका त्यांनी मांडली.

‘भारतात एकही मुस्लीम व्यक्ती नको’ म्हणणारा हिंदू विचारांचा प्रतिनिधी नाही

भागवत यांनी भारतातील धार्मिक विविधतेच्या संदर्भातही महत्त्वाचे विधान केले. ‘भारतात एकही मुस्लीम व्यक्ती असू नये, असे जर एखाद्या व्यक्तीला वाटत असेल, तर ती व्यक्ती स्वतःला हिंदू म्हणवू शकत नाही,’ असे त्यांनी स्पष्ट केले.

प्रत्येक व्यक्तीचा आदर आणि सर्वांना सोबत घेऊन जाण्याची भावना ही भारतीय विचारपरंपरेतील महत्त्वाची बाब असल्याचे त्यांनी सांगितले.

‘धर्म वेगळे, पण मानवता एक’

धर्मांच्या परंपरा आणि श्रद्धा वेगवेगळ्या असल्या तरी त्यामागील अंतिम सत्य आणि मानवतेचा विचार एकच असल्याचे भागवत यांनी नमूद केले. सत्याकडे जाण्याचे मार्ग वेगवेगळे असू शकतात, मात्र माणसांमध्ये भेदभाव करण्याला स्थान नसावे, असा संदेश त्यांनी दिला.

हेही वाचा –  नेपाळ महापुरातून महाराष्ट्रातील ४१ यात्रेकरू सुखरूप मुंबईत दाखल

भारत-अमेरिकेच्या विचारविश्वात विविधतेला स्थान

भारत आणि अमेरिका या दोन्ही देशांच्या सामाजिक रचनेत विविधता आणि एकतेचे महत्त्व असल्याचे भागवत यांनी सांगितले. अमेरिकेत बहुविधतेचा विचार महत्त्वाचा मानला जातो, तर भारतात ‘विविधतेतील एकता’ ही संकल्पना विशेषत्वाने अधोरेखित केली जाते, असे त्यांनी स्पष्ट केले.

‘आपण एक आहोत आणि विविधतेमुळेच त्या एकत्वाला अधिक शोभा प्राप्त होते,’ असे भागवत यांनी सांगितले.

शिक्षण आणि सामाजिक एकजुटीवर भर

समाजाला योग्य दिशा देण्यासाठी शिक्षण आणि सामाजिक एकजूट आवश्यक असल्याचेही भागवत यांनी सांगितले. समाजाला योग्य शिक्षण मिळाले नाही तर दिशाभूल होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे समाजाला जागरूक, शिक्षित आणि संघटित करण्याची गरज असल्याचे त्यांनी नमूद केले.

धार्मिक परंपरा आणि आचरणाचे महत्त्व

जगातील विविध धर्मांची ओळख त्यांच्या धार्मिक परंपरा आणि आचरणातून होत असल्याचे भागवत यांनी सांगितले. धार्मिक शिस्त आणि परंपरांचे पालन हे श्रद्धेच्या आचरणाचा महत्त्वाचा भाग असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.

न्यूयॉर्कमधील मॅडिसन स्क्वेअर गार्डन येथे आयोजित या कार्यक्रमाचे आयोजन ‘अमेरिकन हिंदूज फॉर एंगेजमेंट अँड डायलॉग’ (AHEAD) या संस्थेने केले होते. विविध धर्मांच्या प्रतिनिधींच्या उपस्थितीत झालेल्या या कार्यक्रमातून एकता, विविधता आणि मानवतेचा संदेश जागतिक स्तरावर मांडण्यात आला.